Thomas Smetryns

Voor Lieven

”Voor Lieven” is een compositie waarin aangetoond wordt dat de gitaar een ideaal instrument is om te prepareren.
Daardoor ontstaan klanken die ver af staan van de conventionele gitaarklank.
Daarnaast is dit stukje een poging om “gestructureerde improvisatie” te integreren in de vaardigheden van de jonge student(e) en een aanzet te geven tot het verder exploreren van klank.

• Partituur "Voor Lieven" (pdf, 373kB)
• Fragment:

Voor Enia

In "Voor Enia" wordt gefocust op het fenomeen van de "bi-tones": wanneer men een snaar indrukt heeft men niet alleen de gewenste toon (die aan de rechterkant van de snaar wordt geproduceerd) maar ook een toon die veroorzaakt wordt door het trillen van de linkerkant van de snaar. Meestal is die toon zodanig stil dat deze te verwaarlozen is .
Door de rechterkant echter af te dempen en met de "hammer on"-techniek te spelen, wordt dit duidelijk hoorbaar.
In dit stuk worden telkens dezelfde 8-maten-lange melodie doorlopen. Steeds in dezelfde positie zodat de verschillende klanken hoorbaar zijn.
Ook wordt gebruik gemaakt van een roffel aan de brug om het exotische karakter van dit stukje te benadrukken.

• Instructies + partituur (pdf, 278kB)

Voor Gudrun

Het gebruik van een bottleneck of eender welk rond en vlak voorwerp biedt verschillende sonore mogelijkheden die moeilijk op een andere manier te verkrijgen zijn. Bovendien is dit stuk een goede oefening in positiespel omdat de hele hals wordt benut om een melodie te spelen.

• Partituur "Voor Gudrun" (pdf, 217kB)

2 voor Michiel

Bij ”2 voor Michiel” wordt uitgegaan van het feit dat het ook bij een gitaar mogelijk is ze te “verbouwen” tot een ander instrument. De koto, een Japans snaarinstrument, is daar een voorbeeld van.
De koto is een getokkelde citer, hij heeft 13 snaren die over de gehele lengte van het bovenblad lopen. Onder elke snaar zit een verplaatsbare brug. De koto wordt gestemd door de positie van deze bruggen te veranderen. Hierdoor wordt het trillende deel van de snaar verkort of verlengd.

• Partituur "2 voor Michiel" (pdf, 550kB)
• Fragment:

Voor Marthe

”Voor Marthe” is een compositie voor 2 gitaren waarbij gitaarpartij 1 opgebouwd is uit een reeks natuurlijke harmonieken in combinatie met noten die men “pitch-bend”. “Pitch bending” is een techniek die vaak wordt gebruikt in pop – en rockmuziek: wanneer je een noot speelt, duw je die naar boven of trek je ze naar onder zodat de toon stijgt.
In gitaarpartij 2 wordt het instrument behandeld als een percussie-instrument. De muziek is genoteerd op twee notenbalken: op de bovenste notenbalk wordt de percussie op de snaren genoteerd en op de onderste, die op de klankast en de kop (meer informatie hierover in de legende). Als “sticks” kunnen 2 potloden worden gebruikt.
Ook wordt in beide gitaarpartijen een scordatura gebruikt. De scordatura – een alternatieve stemming van het instrument – zorgt voor nieuwe mogelijkheden. In dit stuk moet men slechts een “stick” gebruiken als bottleneck om de harmonieën (in deze compositie zijn het gewoon drieklanken)  te produceren.

• Partituur "Voor Marthe" (pdf, 560kB)

Voor Enia, Lieven, Gudrun en Michiel I

In het eerste deel van dit tweeluik wordt gefocust op een populaire techniek: de snaren worden over elkaar gekruist om zo een ratelend effect te bekomen. Deze techniek werd reeds door Tarrega toegepast en in verschillende 20e en 21e eeuwse werken komt die aan bod.
Door die techniek te gebruiken in een stuk voor 4 gitaren bekomen we een licht bevreemdend effect dat leerlingen in het DKO wel zal bevallen.
Verder wordt in dit stuk ook aandacht besteed aan de hoketus-techniek: bij de hoketus-techniek wordt een eenstemmige melodie over verschillende partijen verdeeld zodat die melodie gevormd wordt door het collectief.

• Partituur "Voor Enia, Lieven, Gudrun en Michiel I" (pdf, 489 kB)

Voor Enia, Lieven, Gudrun en Michiel II

Het belangrijkste doel in dit stuk is de leerlingen te laten kennis maken met alternatieve vormen van samenspelen. Door het semi-improvisatorisch karakter van dit stuk krijgen de afzonderlijke spelers veel meer vrijheid, dit vergt van hen ook een grotere verantwoordelijkheid. Zij worden aangemoedigd om heel bewust met klank om te gaan.
Op het einde na is dit stuk opgebouwd rond één noot en produceren de muzikanten via verschillende alternatieve technieken die noot.

• Partituur "Voor Enia, Lieven, Gudrun en Michiel II" (pdf, 431kB)
• Fragment: